ናጽነት፡ ሓለፋን ሓላፍነትን

ንሰብ ካብ ካልእ ፍጡር ዝፈልዮ ቀንዲ ረቛሒ ሕርያ ዘለዎ ፍጡር ምዃኑ እዩ። ነዚ ናጻ ሕርያ ብምጥቃም ኣብ ዝገብሮም ኩሎም ነገራት ብንቕሓት ትርጉም ዘናዲ ምዃኑ እዩ ኸኣ ንሰብ ዕጫኡ ክውስን ዝኽእል እንኮ ፍጡር ዝገብሮ። ህይወት ሰብ ምሉእ ትርጉም ዝህልዎ እምበኣር ብሕርያኡ ዕጫኡ ክውስን ናጽነት ምስ ዝህልዎ ጥራይ እዩ። እዚ ምስ ዘይከውን፣ ዋላ’ውን ንምንባር ዘድልይዎ ነገራዊ ጠለባት እንተ ተማሊኦምሉ ዓጊቡ ክነብር ኣይክእልን። ዕግበት ዘይብሉ ህይወት ከኣ ብኹን ህይወት ይኸውን።

ብእንገብሮም ነገራት እንዓግብ፣ ትርጉም ከም ዘለዎም ምስ ንኣምን ጥራይ’ዩ። ኣብ’ዚ እምነት ንምብጻሕ ከኣ ብናጻ ሕርያናን ብምሉእ ልብናን ረዲና እጃምና ነበርክተሉ ነገር ክህልው ኣለዎ። ኣብ ዘይንኣምነሉ ነገር ጸዓትናን ጊዜናን ምስ ነጥፍእ ትርጉም ኣይህበናን ጥራይ ዘይኮነ ዕግበት’ውን ስለዘይንረኽበሉ ብኽነት ዝሕላገቱ ህይወት ክንመርሕ ንግደድ። እዚ ሓቂ ብደረጃ ውልቀሰብ ይኹን ሕብረተሰብ ክገሃድ ይኽእል። እቲ ዝኸፍአ ኸኣ፣ ከምዚ ዓይነት ኩነታት ኣብ ልዕሌና ምስ ዝስግደድ’ዩ። ንመግዛእቲ መሪር ዝገብሮ ቀንዲ ረቛሒ እምበኣር፣ ሰባት ብምዃንና ጥራይ ብተፈጥሮ ዝተመጠወና ናጻ ሕርያና ኣሕዲጉ፣ ንእንገብሮም ነገራት ትርጉም ከሊኡ ዕግበት ኣልቦ ብኹን ህይወት ክነሕልፍ ዘገድድ ብምዃኑ’ዩ።

ሃገርና ብኣርዑት መግዛእቲ ንዘመናት ተሳቕያ እያ ክንብል ከለና እምበኣር፣ ካብ ምዝመዛ ጸጋታት ዝሓልፍ ፍልስፍናዊ መግለጺ እዩ ዘለዎ። ብርግጽ መግዛእቲ ጸጋታት ክጉሕጉሕን ጉልበት ሰብ ክምዝምዝን እዩ ዝመጽእ። ብሓቂ’ውን ጸጋታት ሃገርና ብዓመጽ ገዛእቲ ንረብሓ ካልኦት ከም ሕሱም ተጓሪቱ እዩ። ጉልበት ህዝብና’ውን ብተመሳሳሊ ብዘይሓልዮት ተመዝሚዙ’ዩ። ከም ውጽኢቱ ኸኣ ሃገርና ንዘመናት ግዳይ ድሕረት፣ ድኽነትን ግፍዕን ኮይና ጸኒሓ። እንተኾነ ግን እቲ ዝዓበየ ግዳይ መግዛእቲ፣ ከም ቅድመ-ኩነት ናይ’ዚ ምዝመዛ ዝመጸ ንህዝብና ናጻ ሕርያ ዝኸልአ ኩነት እዩ።  ስለ’ዚ መግዛእቲ ሕሱም’ዩ ክንብል ከለና ብቐንዱ ንህዝብና ትርጉም ህይወት ከሊኡ ማለትና እዩ።

ህይወት ኣብ ትሕቲ መግዛእቲ ከመይ ክኸውን ከም ዝኽእል ብልክዕ ንምግማት፣ ንኣብ ናጽነት ዝተወለድና ወይ’ውን ንሕሰም መግዛእቲ ብግቡእ ከየስተማቐርና ብህጻንነትና ናጽነት ዘርከብና ናይ ሕጂ መንእሰያት ኣጸጋሚ እዩ። እንተኾነ፣ ኣብ ንዝኾነ ትገብሮም ነገራት ዋንነት ዘየውህብ ኩነታት ምንባር ከመይ ዝበለ ጨካን ህይወት ክኸውን ከም ዝኽእል ንምፍላጥ ብዙሕ ምምርማር ዘድልዮ ነገር ኣይኮነን። ሰሪሕካ ክንስኻ ፍረ ረሃጽካ ጓኖት ዝማቐልዎ፣ ፈቲኻ ግን ብጎቦ ልብኻ ተፍቅረሉ፣ ተማሂርካ ንናተይ ትብሎ ነገር ብምሉእ ፍልጠትካ ዘይተገልግለሉ፣ ገንዘብካ ሂብካ ብምሉእ ልብኻ ዘይትውንነሉ፣ ወሊድካ ትፈርሃሉን ትሻቐለሉን፣ ስሒቕካ ግን ዘይትሕጎሰሉ፣ ኮታስ ንህይወት ትርጉም ዘይትረኽበሉ ሃለዋት እዩ። ኣብ ከምዚ ኩነት ዕግበት ቦታ የብላን፣ ዕግበት ዘይብሉ ህይወት ከኣ ባዶ እዩ።

እምበኣር ናጽነት ንዓና፣ ካብ ባዶ ብኹን ህይወት ናብ ትርጉም ዘለዎ ህይወት ከም ምስግጋር ክቑጸር ይኽእል። እቲ ዝዓበየ ሓለፋ ወለዶ ናጽነት እዚ እዩ። እንተ ሰራሕና፣ ደኸምና፣ ወይ ረሃጽና ፍረኡ ወነንቱ ባዕልና ኢና። ስለዚ ኣስተርሒና ንናይ ውልቅና፣ ሕብረተሰብናን ሃገርና ብልጽግና ክንሓልም ንኽእል። ሕልምናውን ደረት የብሉን። ናጽነት ስለዘለናን ንገብሮ ዘበለ ኹሉ ትርጉም ስለዝህልዎን ከኣ ንኽንዓግብ መሰልን ርሒብ ዕድልን ኣለና። እዚ ዕድል፣ ናይ ብዙሓት ወለዶታት ዕድላት ዝተኸፍሎ ስለዝኾነ’ውን፣ ነዚ መሰል ርዝነት ዝውስኸሉ ሓለፋ ኣለዎ። ክንድዝኾነ፣ ነዚ ረዚን መሰል፣ ሕድሪን ባህግን ወለዶታት ንኽነኽብር፣ ብግብራዊ ኣበርክቶ ክንነብሮ ይግባኣና። ስለዚ እዚ ሓለፋና ብባህሪኡ ሓላፍነት ዘሰክም እዩ።

መሰረት ትርጉም ህይወት ናጽነት እዩ ኢልና ካብ ሞጎትና እምበኣር፣ እቲ ቀዳማይ ሓላፍነትና ነዚ መሰረት ብጽኑዑ ከምዝነብር ምርግጋጽ እዩ። ናጽነት ዘይትህሉ ብናጽነት ምንባር ምስነቋርጽ እዩ’ሞ፣ ህላወ ናጽነት ኣብ ህላወና (ብናጽነት) ዝምርኮስ ምዃኑ ምፍላጥ የድሊ። ብናጽነት ምህላው ማለት ግን ደስ ዝበለና እናገበርና ማለት ዘይኮነ፣ ብቐንዱ ናብ ንናጽነት ከነናዲ ዘበገሰና ምኽንያት፣ ማለት ናብ ትርጉም ዘለዎ ህይወት ዝመርሕ እጃም ምብርካት ማለት’ዩ። ናብ’ዚ ዕላማ ዘብጽሕ ከኣ ፍልጠትና፣ ጸዓትናን ጊዜናን ንዘለናዮ መድረኽ (ብውልቅን ሕብረተሰብን) ንኽነብርኽ ምስነውዕሎ ጥራይ’ዩ። ካብዚ ሓላፍነትና ምጉዳል ናብ ካብ መግዛእቲ ዘስገደዶ ብኽነት ዝኸፍአ ብኽነት ምውዳቕ ጥራይ ዘይኮነ፣ ብዝኾነ ይኹን ነገር ክመኻነ ዘይኽእል ሕምቀት’ውን እዩ።

ዛዕባ ናጽነት ክለዓል ከሎ ሓላፍነት፣ ግቡእ፣ እጃም ዝብላ ቃላት ዝውቱራት እየን። እዚ ምናልባት፣ ካብ ንናጽነት ዘለና ኣኽብሮት ዝተላዕለ ክኸውን ይኽእል። ብርግጽ’ውን ብዙሕ ዝኸፈልናላ ናጽነትና፣ ብሰንኪ ጉድለት ሓላፍነትን ግቡእን ኣብ ሕቶ ምልክት ከነእትዋ ኣይንደልን፣ ኣይግባእን ከኣ። እንተኾነ፣ እዚ ሓደ ሸነክ ገጽ ናጽነት እዩ። እቲ ካልእ ሸነኽ ንናጽነትና ትርጉም ዝህባ ግን ምሉእነት ሓጎስና ምስዝህሉ’ዩ። ፍረ ሓላፍነትናን ግቡእናን ዝዓበየ ምንጪ ሓጎስን ዕግበትን ክኸውን’ኳ ዝኽእል እንተኾነ፣ ብናጽነትና ንስለ ሓጎስ ክንሕጎስ’ውን ይግበኣና’ዩ። ንናጽነትና ከም ዝዓመምናዮ ሸቶ ወሲድና ብጻማና ክንሕበንን ክንሕጎስን ኣለና። ክፋል ከም ሃገር ዝኸፈልናዮ መስዋእቲ ነዚ’ውን ስለዝኾነ።

ናጽነትና እምበኣር ንመንእሰያት ከም ሓለፋን ሓላፍነትን ዝተዋህበትና ህያብ እያ። ንስለ ሓለፋና ሓላፍነትና ነልዕል፣ ብመንገዲ ሓላፍነትና ኸኣ ንሓለፋና ትርጉም ንሃብ። እናመክትና ንቅድሚት ንሰጉም!

32 total views, 2 views today

(Visited 5 times, 1 visits today)

Eri-Youth

The owner of this website is the Eritrean union of youth and students.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *