ዘቕንእ ተበግሶ፡ ተማሃሮ ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት

“እዞም ቆልዑ እዚኦም ውጽኢት ናይቶም ኣብ ቤት ትምህርትና ዝርከቡ ንቑሓት ሕብረተሰብን ወለድን እዮም።” እዚ ዘረባ እዚ ቃል ናይ ርእሰ መምህር ቤት ትምህርቲ ማእከላይ ደረጃ ሓርበኛታት መምህር በላይ በርሀ እዩ። እቶም ኣብታ ቤት ትምህርቲ ዝርከቡ ንፉዓትን ጸለውትን ተማሃሮ ንዝገበርዎ ሰናይ ተበግሶ ንምግላጽ ዝተዛረቦም ቃላት እዮም።

ኩሉ ሰብ ክነብር እዩ ዝደሊ። ዝሸምገለ ይኹን ዝሓመመ ጥዕና ክረክብ እሞ ብህይወት ክቕጽል እዩ ዝብህግ። ምኽንያቱ ህይወት ልዕሊ ኩሉ ስለዝኾነት። ሰማእታት ግና ነዚ ዓቢ ናይ ተፈጥሮ ግድል ሰጊሮም ኪኖ ህይወቶም ንዕላምኦም ኣቐዲሞም። ነዚ ሓቂ`ዚ ድማ ኩሉ ኤርትራዊ ይፈልጦ እዩ። ህጻናት ንስለ ክብሮም ይዝምሩ። መንእሰያት ንስለ ክብሪ ሰማእታት ፈልሲ ይተኽሉ። ኮታ ኩሉ ሰብ ብበዓቕሙ ሕልና ሰማእታት ንምቕሳን ዓቕሙ ካብ ምግባር ድሕር ኣይብልን እዩ። እዚ ብተማሃሮ ማእከላይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት ኣብ ምዝዛም ወርሒ ሰነ ዝተኻየደ ንጥፈት ድማ ኣካል ናይዚ ከምዚ ዓይነት ኣተሓሳስባን ውጽኢት ኣመለኻኽታ ናይ ሕብረተሰብናን ምዃኑ ህያው ኣብነት እዩ።

ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት ኣብ ንኡስ ዞባ ገዛባንዳ እትርከብ ቤት ትምህርቲ ኮይና ኣብ ትሕቲኣ ድማ ክሳብ 780 ተማሃሮ ሓቒፋ ትርከብ። ነዛ ብዙሓት ኣብነታውያን ተማሃሮ እተፍሪ ቤት ትምህርቲ ኣብ ምእላይን ኣብ ምምሃርን ድማ ክሳብ 35 ዝበጽሑ ኣባላት መምሃራን ኣለዉ። ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት ኣብነት ብዙሓት ቤት ትምህርታት ክኾኑ ዝኽእሉ ብዙሓት ንጥፈታት እተካይድ ቤት ትምህርቲ እያ። ገለ ካብኡ ንምጥቃስ ድማ እዚ ብምኽንያት መዓልቲ ሰማእታት ብተማሃሮኣ ዝተኻየደ ምውጻእ ገንዘብ ከም ኣብነት ክጥቀስ ይከኣል እዩ።

ነዚ ቁዱስ ሓሳብ ካብ ዘበገሱ ንፉዓት ተማሃሮ ዝኾኑ ሳሚኤል ተስፋልደት፡ ዩስራ ከሊፋ፡ ሚልካ ሰመረ ብዛዕባ ኣበጋግሳን ኣፈጻጽማን ናይዚ ዝገበርዎ ጽቡቕ ነገር ክገልጹ ከለዉ ከምዚ ብምባል ተዛሪቦም። “እዚ ሓሳብ እዚ ካብቲ ኣብ 7ይ ክፍሊ ዝተማሃርናዮ ናይ ዜግነት ትምህርቲ፡ ኣብነት ምርኩስ ብምግባር ኢና ኣበጊስናዮ። ኣብቲ ናይ 7ይ ክፍሊ ትምህርትና ኣብ ዜግነት ትብል ዓውደ ትምህርቲ ማለትና ኢና፡ ከም ኣብነት ነቲ ቤት ትምህርቲ 2ይ ደረጃ ሓላይ ዝገበርዎ ሰናይ ተግባር ቀሪቡ ኣሎ። እቶም ቤት ትምህርቲ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ኣብ ወርሒ ሓሓደ ናቕፋ ብምውጻእ ኣኪቦም ንጽጉማት ስድራ ስዉኣት እዮም ዝህብዎም። ንሕና ድማ ካብዚ ሰናይ ተግባር ናይ ቤት ትምህርቲ ሓላይ ብምብጋስ ናትና ከነዋጽእ ተበጊስና።” ብምባል ነቲ ቁዱስ ተግባሮም ካበይ ከም ዘበገስዎ ገሊጾም።

እዚ ቁዱስ ሓሳብ ካብቲ ዝተማህርዎ ብምንቃሉ ንመንፍዓቶም ዘንጸባርቕ ህያው ኣብነት እዩ። እዞም ነዚ ሓሳብ ዘበገሱ ቆልዑ`ውን ብተወሳኺ ናይ ዩኒት ተዓወትቲ ምዃኖም ምስ ሰማዕኩ ዝያዳ ተመሲጠ። እቲ ሓሳብ ምስ ኣበገስዎ ብድሕሪኡ እንታይ ከም ዝገበሩ እየ ቀጺለ ተወኪሰዮም። “እቲ ሓሳብ ምስ ኣበገስናዮ፡ ፍቃድ ናይ ቤት ትምህርትና ንምርካብ ስለዝደለና ንዳይርክተርና ብዛዕባ እቲ ሓሳብ የዕሊልናዮ። ናይ ብሓቂ ድማ በቲ ሓሳብ ተሓጊሱ ደስ ኢልዎ። ትተሓጋገዘና መምህር ድማ ሽዑ ንሽዑ ፈልዩልና። በዚ ድማ ክፍሊ ክፍሊ ብምዃድ ነቶም ሞኒተራት ድሕሪ ምእማን ምሉእ ቤት ትምህርቲ ዓዓቕሙ ከም ዘዋጽእ ገይርናዮ። ኣብ መወዳእታ ድማ እቲ ዝተዋጽአ ገንዘብ ኣኪብና ንዳይረክተርና ኣረኪብናዮ።” ብምባል ብዝርዝር እቲ ኩሉ ዝገበርዎ ንጥፈታት ሓደ ብሓደ ገለጹለይ።

ርእሰ መምህር ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት መምህር በላይ ብዛዕባ ናይቶም ቆልዑ ተበግሶ ክዛረብ ከሎ፡ “እዞም ቆልዑ ነዚ ሓሳብ እዚ ኣበጊሶም ምስ መጹኒ ናይ ብሓቂ እየ ተገሪመ። ኣብ ርእሲ`ቲ ንኣሽቱ ምዃኖም ከምዚ ዓይነት ርዝነት ዘለዎ ሓሳብ ሓሲቦም ተበግሶ ክወስዱ ምኽኣሎም ናይ ብሓቂ ንኹላትና ትምህርቲ ዝኸውን ተበግሶ እዩ። ንኸምዚ ዓይነት ጽቡቕ ሓሳብ ድማ ከተተባብዖ ጥራይ እዩ ዘለካ። ብመሰረት ዘለኒ እምነት ድማ ሓንቲ መምህር ብምምራጽ ክትሓጋገዞም ፈልየሎም። ዝያዳ ዝገረመትኒ ነጥቢ እንተ ነይራ፡ `እዚ ገንዘብ ምስ ኣዋጻእኩሞ ንመን ኢኹም ክትህብዎ፧` ምስ በልክዎም `ንዝኾነ ኤርትራዊ! ኣብ ዝኾነ ኩርናዕ ናይ ሃገርና ይሃሉ ብዘየገድስ ጥራይ ስድራ ስዉእን ተማሃራይን ይኹን ብምባል እዮም መሊሶምለይ። እዚ ድማ መርኣያ`ቲ ዘለዎም ሰፊሕ ኣመለካኽታ ምዃኑ ክግንዘብ ክኢለ።” ብምባል ንፈለማ ኣጋጣሚ ናይቲ ተበግሶ ብምዝካር ተዛሪቡ።

እቲ ገንዘብ ተዋጺኡ ምስ ተኣከበ እንታይ ዓይነት ስጉምቲ ከም ዝወሰዱ ንርእሰ መምህር ምስ ተወከስናዮ ከምዚ ብምባል እዩ መሊሱለይ። “እቲ ዝተዋጽአ ገንዘብ ኣብ ኢድና ምስ ኣተወ፡ ምስ ምምሕዳር ገዛ ባንዳን ሚኒስትሪ ዕዮን ሰብኣዊ ድሕነትን ብምርድዳእ ኣብ ኣስመራ ካብ ዝርከባ ዝተፈላለያ ቤት ትምህርታት ሓሙሽተ ተማሃሮ ብምእካብ እቲ ብየሕዋቶም ዝተዋጽአ ገንዘብ ኣረኪብናዮም። እቲ ናይ ምርኽኻብ ኣጋጣሚ ኣብ ስነ ስርዓት መዕጸዊ ቤት ትምህርትና ኢና ገይርናዮ። ምኽንያቱ እቶም ወለዲ ጽቡቕ ተበግሶ ደቆም ክፈልጡ ስለዝደለናዮም።” ብምባል ብቐደም ተኸተል ንዝገበርዎ ንጥፈታት ኣዕለለኒ።

ቤት ትምህርቲ ሓርበኛታት ብዙሓት ኣብነት ክኾኑ ዝኽእሉ ፍሉያት ንጥፈታት ኣብ ዝተፈላለዩ ኣጋጣሚታት እተካይድ ቤት ትምህርቲ እያ። እቶም ዝካየዱ ንጥፈታት ድማ ውጽኢት ናይቲ ኣብታ ቤት ትምህርቲ ዝርከቡ ንቑሓት ሕብረተሰብን ስድራቤታትን ምዃኑ እዩ ርእሰ መምህር ናይታ ቤት ትምህርቲ ዝገልጽ። ኣብ መወዳእታ ነዚ ቁዱስ ተግባር ምኽንያት ብምግባር ርእሰ መምህር ናይታ ቤት ትምህርቲ መልእኽቲ ኣመሓላሊፉ ነይሩ። “እዚ ቁዱስ ሓሳብ እዚ ብኹሉ ዜጋ ክሰዓብ ዘለዎ እዩ። ንሕና ቅድሚ ሕጂ ኣብ ስነ ምግባር ናይ ተማሃሮ ጥራይ ኣድሂብና ንሰርሕ ነይርና። እዚ ናይዞም ቆልዑ ተበግሶ ግና ብዙሕ ምሂሩና ኣሎ። ከም ቤት ትምህርቲ ድማ ነዚ እዞም ቆልዑ ዘበገስዎ ሓሳብ ብቐጻሊ ክንገብሮ ክንፍትን ኢና። ቀንዲ ምኽንያት ናይቲ ኣብ መዛዘሚ ዝገበርናዮ ምርኽኻብ ድማ ዋላ ወለዲ ኣካል ናይዚ ቁዱስ ሓሳብ ንምግባሮምን ብናይ ደቆም ተግባር ከም ዝመሃሩ ንምግባርን እዩ።” ብምባል ብዛዕባ ዝተሰምዖን ዝተማህሮን ነገር ገሊጹ።

ሚኪኤል በርሀ(ወዲ በርሀ)

102 total views, 11 views today

(Visited 47 times, 1 visits today)

Eri-Youth

The owner of this website is the Eritrean union of youth and students.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *